Quá trình khởi nghiệp không hề đơn giản, đòi hỏi nhiều yếu tố trong đó có cả may mắn nữa. Có thể nói câu nói "thiên thời - địa lợi - nhân hòa" luôn luôn đúng dù trong hoàn cảnh nào. Dưới đây là các sai lầm sẽ khiến bạn thất bại khi khởi nghiệp, vì vậy hãy nghiên cứu kỹ để tránh mắc phải.

1/ Địa điểm khởi nghiệp
Đây là yếu tố đầu tiên và lớn nhất ảnh hưởng trực tiếp tới quá trình khởi nghiệp của bạn. Mặc dù bạn có thể trang trí ngôi nhà, bố trí cấu trúc, nội thất rất hoàn hảo nhưng vị trí không phù hợp bạn sẽ không thể thu hút được khách hàng. Ví dụ như việc bạn bán đồ chơi trẻ em tại cổng trường đại học vậy.
2/ Thị trường ngách quá nhỏ.
Thị trường ngách là yếu tố khôn ngoan để bạn tránh được sự cạnh tranh, tuy nhiên nếu thị trường ngách quá nhỏ, lượng khách hàng quá ít thì đó lại là vấn đề. Lựa chọn thị trường như thế nào là vấn đề cần cân nhắc kỹ, đừng sai lầm.
3/ Quá cố chấp
Đừng nên bướng bỉnh cho rằng mọi ý kiển của mình là đúng, cần phải lắng nghe ý kiến của nhân viên và khách hàng, từ đó sản phẩm mình đưa ra mới được người dùng dễ dàng lựa chọn.
4/ Khởi đầu chậm chạp
Việc băn khoăn, bắt tay vào công việc một cách chậm chạp sẽ kéo theo cơ hội ngày càng rời xa bạn. Ý tưởng mới bắt đầu thì phải nghiên cứu và thực hiện ngay, lâu dài người khác sẽ thực hiện và bạn sẽ mất đi cơ hội.
6/ Vốn ít
Bất kể kinh doanh mặt hàng gì bạn cũng cần vốn (tiền sản phẩm, mặt bằng, thuê nhân viên...), nếu bạn có quá ít vốn, không đáp ứng đủ với nhu cầu phát triển sẽ kéo theo sự sụp đổ của cả dự án.
7/ Chi tiêu quá nhiều
Việc khởi đầu cần vốn là quan trọng, nhưng việc chi tiêu quá nhiều vào các việc không cần thiết sẽ làm số vốn của bạn bị hao hụt đi rất nhanh, đến khi cần huy động lại không có.
8/ Huy động quá nhiều tiền
Việc doanh nghiệp huy động được nhiều tiền là điều đáng mừng, tuy nhiên việc quá nhiều tiền dễ dẫn đến các nhà đầu tư coi đó là thành công của công ty trong khi điều bạn cần đó là gây ấn tượng với khách hàng.
9/ Cơ chế quản lý kém
Cần quản lý sát sao tiến trình công việc, bạn cần làm hài lòng là khách hàng, khi khách hàng hài lòng, tạo ra lợi nhuận thì nhà đầu tư cũng hài lòng
10/ Mạng lưới quan hệ bị bó hẹp
Tất cả những người kinh doanh để phát triển tốt cần phải có mối quan hệ tốt, đôi khi cũng cần đến luật phát khi cực chẳng đã nhưng bạn phải hiểu rằng luật pháp không phải là chìa khóa cho thành công của bạn.
11/ Mâu thuẫn nội bộ
Việc những người đầu tàu có cùng chí hướng là hết sức cần thiết, nếu xảy ra bất hòa công ty sớm muộn cũng sụp đổ

   Trong 2 năm vừa qua, 6 vị lãnh đạo này đã nâng khống cung độ vận chuyển đất đá qua đó, lập khống chứng từ để Tập đoàn Công nghiệp Than – Khoáng sản Việt Nam quyết toán khoảng 95 tỉ đồng rồi chia nhau tiền.
Theo tin tức trên báo Pháp luật TP.HCM, chiều 8/9, cơ quan cảnh sát điều tra (CSĐT), Bộ Công an cho biết đã tống đạt quyết định khởi tố bị can, khám xét nơi ở đối với 6 đối tượng nguyên lãnh đạo Công ty cổ phần than Tây Nam Đá Mài thuộc Tập đoàn công nghiệp than - khoáng sản Việt Nam (VINACOMIN) về tội “Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ”.

6 bị can bị khởi tố gồm: Phạm Văn Hà, 51 tuổi, nguyên Giám đốc; Phạm Cao Nghĩa, 56 tuổi cùng Đỗ Quang Hưng, 45 tuổi, Phó Giám đốc; Phạm Phú Mỹ, 51 tuổi, Trưởng phòng trắc địa, địa chất; Nguyễn Kiên Cường, 37 tuổi, Trưởng phòng kỹ thuật, sản xuất và Nguyễn Thị Thanh Bình, 43 tuổi, Phó trưởng phòng kế toán Công ty cổ phần Than Tây nam Đá mài.

6 lãnh đạo ngành than lập chứng từ khống, chia nhau 95 tỷ đồng

heo thông tin ban đầu, trong 2 năm qua, các bị can đã nâng khống cung độ vận chuyển đất đá qua đó, lập khống chứng từ để Tập đoàn công nghiệp Than – Khoáng sản Việt Nam quyết toán khoảng 95 tỉ đồng.

Một phần số tiền này đưa vào quỹ lương của công ty để ăn chia theo chức danh. Hiện vụ án đang được cơ quan CSĐT Bộ Công an làm rõ hành vi gian dối và việc sử dụng số tiền nêu trên của các bị can, người có liên quan.

Cũng trong ngày 8/9, Công ty cổ phần than Tây Nam Đá Mài đã gửi công văn số 172TB/TN lên Uỷ ban chứng khoán Nhà nước để công bố thông tin bất thường.

Cụ thể, nội dung công văn thông báo việc cơ quan CSĐT Bộ Công ra văn bản thông báo số 250 và 254 ngày 3/9/2015 về việc tống đạt quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can và thực hiện lệnh bắt tạm giam có thời hạn đối với bị can bị can Đỗ Quang Hưng (45 tuổi), chức vụ phó giám đốc Công ty và khởi tố bị can, cấm đi khỏi nơi cư trú đối với bị can Phạm Cao Nghĩa, Phó Giám đốc công ty.

Hiện vụ án đang được cơ quan cảnh sát điều tra Bộ Công an làm rõ hành vi gian dối và việc sử dụng số tiền nêu trên của các bị can, người có liên quan.

Xuất phát từ nhu cầu hằng ngày là “nấu gì cho bữa tối ?” ông bố 30 tuổi đã thành lập một trang web chuyên phục vụ các bữa ăn, trở thành người có tầm ảnh hưởng nhất Thung lũng Sillicon.

Trang web ẩm thực trực tuyến có tên là Munchery. Ảnh: Bizlive

Phần mềm ẩm thực trực tuyến Munchery hẳn không quá xa lạ với thị trường thức ăn nhanh tại Mỹ . Vậy nhưng không phải ai cũng biết về những nhà sáng lập và con đường đưa Munchery đến gần với thị trường khó tính này.

Giám đốc điều hành Trí Trần (bên phải) và Giám đốc công nghệ Conrad Chu (bên trái). Ảnh: Bizlive

Munchery được thai nghén bởi hai doanh nhân người Mỹ gốc Việt Trí Trần và Conrad Chu. Hai người gặp nhau lần đầu tiên vào năm 2003, khi cùng là đồng nghiệp tại GetActive. Sau một thời gian, mỗi người họ lại chuyển sang những công ty khác nhau. Chỉ đến năm 2010, khi Trí Trần bắt đầu xây dựng công ty với ý tưởng mới thì hai ông bố 30 tuổi Trí Trần và Conrad Chu mới bắt tay cùng hợp tác.

Ý tưởng xây dựng Munchery đến với Trí Trần rất tình cờ vào năm 2010, trong một lần ông bố được giao nhiệm vụ sẽ nấu ăn cho gia đình gồm ông, vợ ông và hai cậu con trai. Nhưng một câu hỏi lớn không phải chỉ riêng ông mà của phần đông đó là “nấu gì cho bữa tối ? “

Hàng xóm của ông là một đầu bếp chuyên nghiệp, thường xuyên được thuê về các gia đình để nấu các bữa ăn với các món ăn đa dạng từ 6 đến 10 món, những món ăn có thể được để trong tủ lạnh và sử dụng dần. Tuy nhiên, giá cả của những lần thuê đầu bếp như thế thường khá cao, dao động từ 700 đến 800 USD, và không phải ai cũng chi trả được.

Với những nhu cầu cấp thiết đó ông đã bắt đầu nảy sinh ý tưởng thành lập Munchery, một Etsy hay Uber trong lĩnh vực ẩm thực. Dựa vào những kiến thức và kinh nghiệm trong công nghệ, ông đã xây dựng nên một trang web chuyên cung cấp dịch vụ đặt các món ăn trực tuyến với chi phí rẻ hơn nhiều so với việc thuê đầu bếp về nhà.

Vào mùa xuân năm 2011, Munchery chính thức đi vào hoạt động, được đặt trụ sở tại San Francisco. Giám đốc điều hành chính là doanh nhân Trí Trần và giám đốc phụ trách công nghệ là doanh nhân Conrad Chu. Để đẩy mạnh tiếp thị và truyền thông đến với thị trường, họ thuê Michael Schaecher, người từng phụ trách mảng tiếp thị tại Airbnb.

Bên cạnh đội ngũ quản lý chính, Munchery cũng rất coi trọng và tuyển chọn kỹ lưỡng các vị trí khác. Họ có ba kỹ sư phần mềm toàn thời gian, một nhiếp ảnh gia chính, hai nhà thiết kế , một người chuyên quản lý ẩm thực làm việc tại San Francisco, một chuyên viên chăm sóc khách hàng và một cộng tác viên nhằm phát triển kinh doanh.

Công ty chuyên cung cấp dịch vụ đặt món ăn trực tuyến, đầy đủ các món khai vị, món chính, món tráng miệng cho tới các loại đồ uống và thức ăn riêng dành cho trẻ em. Khác với những trang web ẩm thực khác, thay vì khách hàng phải đặt món từ các bên thứ ba như các nhà hàng hay các đầu bếp ngoài thì tại Munchery các món ăn được cung cấp trực tiếp bởi đầu bếp riêng, làm việc ngay tại trụ sở công ty.

Các món ăn đa dạng tại Munchery. Ảnh: Website Munchery.

Theo thông tin trên Business Insider, báo cáo định kỳ hàng tháng của Munchery cho thấy công ty đã phục vụ trung bình 60.000 bữa ăn, nghĩa là trong mỗi phút bán ra được nhiều hơn một món ăn.  Mỗi năm, công ty thu về hàng triệu USD.

Cũng trong năm 2011, Munchery đã huy động được lên tới 39,9 triệu USD đến từ các nhà đầu tư chính như Menlo Ventures, Justin Mateen. Và mới đây nhất là số vốn đầu tư liên doanh 85 triệu USD huy động được.

Chính ý tưởng và việc xây dựng một trang web chuyên phục vụ hàng triệu người truy cập, phục vụ hàng nghìn đơn đặt hàng mỗi ngày như Munchery đã đưa Trí Trần và Conrad Chu vào danh sách 100 nhân vật có tầm ảnh hưởng nhất Thung lũng Sillicon.

Và trong tương lai không xa, hai doanh nhân ngươi Mỹ gốc Việt này kỳ vọng rất nhiều vào sự phát triển vượt bậc cũng như sự đón nhận của thị trường sẽ đưa Munchery trở thành “McDonald’s thứ 2”.

   Nhà đầu tư nước ngoài khi quyết định đầu tư kinh doanh nhập khẩu và phân phối mỹ phẩm tại Việt Nam (không tính mỹ phẩm xách tay) cần phải tìm hiểu rõ các quy định đầu tư cũng như các quy trình cấp phép đầu tư với ngành nghề này. Tại Việt Nam, mỹ phẩm là mặt hàng không khuyến khích nhập khẩu nên để được cấp phép nhập khẩu với mặt hàng này thủ tục sẽ phức tạp hơn nhiều so với các mặt hàng khác. Công ty Việt Luật với nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực đầu tư, chúng tôi cam kết sẽ hỗ trợ tối đa để công việc của quý khách hàng đạt được hiệu quả trong thời gian sớm nhất.

Thành lập doanh nghiệp kinh doanh mỹ phẩm

1. Quy định về thành lập doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam

   Để thành lập doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam, hồ sơ đầu tư phải trải qua các công đoạn đăng ký hoặc thẩm tra dự án đầu tư nước ngoài với các cơ quan có thẩm quyền. Tùy thuộc vào địa chỉ đặt trụ sơ công ty, cơ quan cấp phép khác nhau có thể là ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc ban quản lý các khu công nghiệp, khu chế xuất.

   Kinh nghiệm nhiều năm hoạt động trong dịch vụ cấp phép đầu tư tại Việt Nam cho thấy, mặc dù thời gian để được cấp giấy chứng nhận đầu tư là 45 ngày tuy nhiên trên thực tế quy trình cấp phép thường kéo dài hơn do cơ quan cấp phép phải tham vấn ý kiến với nhiều bộ ngành có liên quan. Đối với các dự án đầu tư có quy mô vốn từ 300 tỷ đồng trở lên, Nhà đầu tư có nghĩa vụ phải lập Báo cáo giải trình tính khả thi của dự án đầu tư.

Thông thường, khả năng cấp Giấy chứng nhận đầu tư cho một dự án có vốn đầu tư nước ngoài thường được dựa trên các yếu tố cơ bản như sau:

a. Lộ trình mở cửa thị trường theo quy định tại cam kết gia nhập WTO của Việt Nam, khung quy định pháp lý của các Luật đầu tư Việt Nam, Luật doanh nghiệp Việt Nam và các quy định pháp luật liên quan đến từng ngành nghề cụ thể cũng như quy hoạch phát triển kinh tế tại các thành phố, tỉnh nơi Công ty vốn nước ngoài dự định đặt trụ sở.

Khả năng tài chính, vốn đầu tư của dự án, cơ sở vật chất và nguồn nhân lực phục vụ cho việc thực hiện Dự án đầu tư tại Việt Nam.

b. Thủ tục cấp phép thành lập

Trong trường hợp này, việc xin phép thành lập Công ty vốn nước ngoài để thực hiện quyền nhập khẩu mỹ phẩm sẽ được thực hiện theo lộ trình với các bước như sau:

Chuẩn bị hồ sơ cấp Giấy chứng nhận đầu tư: Chúng tôi sẽ thu thâp thông tin và tài liệu cần thiết từ Quý Khách hàng. Sau khi nhận được thông tin cần thiết từ Quý Khách hàng, chúng tôi sẽ dịch tài liệu từ tiếng Anh sang tiếng Việt (nếu cần thiết) và chuẩn bị hồ sơ theo quy định của pháp luật cũng như theo yêu cầu của cơ quan chức năng.

Hồ sơ đăng ký sẽ được gửi tới Quý Khách hàng để rà soát và cho ý kiến nếu cần

sửa đổi, bổ sung những nội dung trong hồ sơ đăng ký. Sau khi cập nhật hồ sơ dựa trên ý kiến của Quý Khách hàng, chúng tôi sẽ xin ý kiến sơ bộ của của cơ quan chức năng về hồ sơ đăng ký.

Cuối cùng, chúng tôi sẽ gửi toàn bộ hồ sơ để Quý Khách hàng ký.

Thời hạn để hoàn tất bước này dự kiến 20 ngày làm việc.

Thủ tục trước cấp phép: Trong thời hạn 02 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ và tài liệu đã ký của Nhà đầu tư, chúng tôi sẽ nộp hồ sơ lên cơ quan có thẩm quyền để tiến hành xin cấp giấy chứng nhận đầu tư. Tùy thuộc vào danh mục cụ thể các sản phẩm mỹ phẩm dự kiến nhập khẩu, cơ quan đầu mối tiếp nhận hồ sơ có thể gửi công văn xin ý kiến thẩm tra của các Bộ ngành liên quan, bao gồm Bộ Kế hoạch và Đầu tư,

Bộ công thương, Bộ y tế, Bộ tài chính và Sở công thương thành phố Hà Nội

Thời gian để hoàn tất các thủ tục thẩm tra đến khi cấp phép có thể kéo dài từ 3-4 tháng kể từ ngày nộp hồ sơ lên cơ quan đầu mối tiếp nhận hồ sơ.

Thủ tục sau cấp phép: Trong vòng 15 ngày làm việc kể từ ngày nhận được Giấy chứng nhận đầu tư, chúng tôi sẽ hoàn thành thủ tục sau cấp phép như đăng bố cáo thành lập Công ty, đăng ký mã số thuế, đăng ký con dấu.

 2. Phạm vi dịch vụ của chúng tôi bao gồm:

- Chuẩn bị các tài liệu trong hồ sơ đơn:
- Thông báo cho khách hàng về các tài liệu cần thiết;
- Dự thảo các tài liệu trong hồ sơ xin cấp phép bao gồm đơn, giấy ủy quyền, nghị quyết của Ban giám đốc bằng tiếng Anh;
- Trao đổi với khách hàng trong việc soạn thảo các tài liệu;
- Điều chỉnh hồ sơ dựa trên ý kiến của khách hàng;
- Tiếp thu ý kiến của các cơ quan có thẩm quyền;
- Hoàn thiện hồ sơ trên cơ sở nhận xét của cơ quan có thẩm quyền
- Dịch các tài liệu sang tiếng việt để ký
- Thủ tục trước cấp phép:
- Nộp hồ sơ lên cơ quan có thẩm quyền cấp phép;
- Theo dõi hồ sơ trong quá trình nhận sự chấp thuận từ cơ quan có thẩm quyền;
- Cập nhật cho khách hàng về tiến trình cũng như những yêu cầu thêm, nếu có và hỗ trợ khách hàng trong việc nhận được chấp thuận chủ trương của Ủy ban nhân dân tỉnh/thành phố nơi Công ty đặt trụ sở.

Thủ tục cấp phép:

-Nộp hồ sơ lên cơ quan có thẩm quyền cấp phép;
-Theo dõi hồ sơ trong quá trình nhận sự chấp thuận từ cơ quan có thẩm quyền;
-Cập nhật cho khách hàng về tiến trình cũng như những yêu cầu thêm, nếu có và hỗ trợ khách hàng trong việc nhận được Giấy chứng nhận đầu tư cho Công ty.

Thủ tục sau cấp phép:

Thông báo về việc thành lập Công ty trên báo;
Đăng ký mã số thuế;
Đăng ký mẫu dấu

Thời điểm này, Luật Đầu tư và Luật Doanh nghiệp mới vẫn đang chờ văn bản hướng dẫn. Để rộng đường dư luận, Báo Đầu tư Online - Baodautu.vn xin lược đăng ý kiến của luật sư Vũ Thị Quế và luật sư Nguyễn Thị Hồng Thắng (Công ty Luật Rajah & Tann LCT Lawyers) về Luật Đầu tư và Luật Doanh nghiệp mới đối với hoạt động mua bán, sáp nhập doanh nghiệp (M&A)
Với mong muốn luật đi vào cuộc sống, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho các giao dịch M&A, khi xây dựng văn bản hướng dẫn, các cơ quan soạn thảo cần xem xét một số vấn đề dưới đây:

Ngành nghề kinh doanh

Theo Luật Doanh nghiệp cũ và mới, các công ty có quyền lựa chọn ngành nghề kinh doanh theo mã ngành. Tuy nhiên, trong trường hợp ngành nghề kinh doanh không có trong danh sách mã ngành, thì hồ sơ xin cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp và giấy chứng nhận đầu tư thường bị trả lại cho công ty và buộc phải áp mã khác gần giống với ngành nghề nhà đầu tư đăng ký, nếu không, cơ quan nhà nước sẽ từ chối cấp phép cho doanh nghiệp. Thủ tục cấp phép, vì thế, không thể ngắn vì “thói quen” áp mã ngành của các chuyên viên cấp phép.

Thị trường M&A sẽ thuận lợi hơn khi những chính sách mới sớm được thực hiện

Trong khi đó, Luật Doanh nghiệp cho phép nhà đầu tư được quyền kinh doanh các ngành, nghề mà luật không cấm hoặc hạn chế đầu tư. Cũng nên hiểu rằng, việc đăng ký kinh doanh theo mã ngành chỉ nhằm tạo tiện lợi cho việc quản lý hành chính nội bộ của cơ quan cấp phép. Vì vậy, thủ tục cấp phép không nên bị kéo dài vì “thói quen” áp mã ngành của các chuyên viên cấp phép.
Ngoài ra, khi các nhà đầu tư muốn đầu tư vào các ngành nghề có điều kiện hoặc Việt Nam không cam kết theo WTO, cơ quan cấp phép luôn gửi văn bản xin ý kiến cơ quan trung ương. Nhưng trong một số trường hợp, dù các bộ chấp thuận, thì cơ quan địa phương cũng từ chối cấp phép cho nhà đầu tư. Để tránh sự bất cập và gây rất nhiều khó khăn cho nhà đầu tư, Chính phủ nên có văn bản hướng dẫn cụ thể về quy trình này.

Điều chỉnh giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp và giấy chứng nhận đầu tư
Theo Luật Doanh nghiệp, giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp có 5 nội dung chính: tên công ty, mã số doanh nghiệp, địa chỉ trụ sở chính, người đại diện theo pháp luật, và vốn điều lệ. Khi doanh nghiệp muốn điều chỉnh bất kỳ nội dung nào, thì phải đăng ký với cơ quan cấp phép.
Được biết, khi các doanh nghiệp (đã có giấy chứng nhận đầu tư trước ngày 1/7/2015) nộp hồ sơ thay đổi các nội dung nêu trên, cơ quan cấp phép yêu cầu công ty phải tách giấy chứng nhận đầu tư thành giấy chứng nhận đăng ký đầu tư và giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp trước. Nhưng thủ tục tách như thế nào thì luật đang im lặng, do đó, đa số cơ quan cấp phép đều đề nghị các doanh nghiệp chờ đến khi có văn bản hướng dẫn của Chính phủ.

Con dấu doanh nghiệp
Theo Luật Doanh nghiệp mới, thủ tục cấp con dấu đã được quy định thoáng hơn. Tuy nhiên, việc chuyển từ luật cũ sang luật mới gây không ít hoang mang và lúng túng cho cả nhà đầu tư và cơ quan cấp phép.
Như nêu trên, để thành lập doanh nghiệp, nhà đầu tư nước ngoài phải có được  giấy chứng nhận đăng ký đầu tư và  giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. Chỉ những doanh nghiệp nào được cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp mới có thể khắc dấu (vì mã khắc dấu chính là mã số doanh nghiệp được ghi nhận trong giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp).
Quy định trên đặt các doanh nghiệp vừa được cấp giấy chứng nhận đầu tư, nhưng không có  giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp (nộp hồ sơ thành lập trước ngày 1/7/2015) vào thế khó, vì cơ quan cấp phép không cho đăng ký mẫu dấu và yêu cầu doanh nghiệp phải nộp hồ sơ để được cấp  giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp trước.
Để tránh tình trạng “quả trứng hay con gà có trước”, nên chăng cơ quan chức năng cho phép các doanh nghiệp này khắc dấu theo số giấy chứng nhận đầu tư và sẽ thay đổi sau khi doanh nghiệp được cấp  giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

Dự thảo nghị định hướng dẫn thực hiện Luật Doanh nghiệp và Luật Đầu tư đang được điều chỉnh và sẽ sớm được ban hành. Hy vọng các văn bản này sẽ khắc phục được những bất cập và giúp cho hành lang pháp lý về đầu tư kinh doanh thêm minh bạch, thông thoáng và khả thi hơn. Như vậy, nhà đầu tư mới yên tâm rót vốn vào thị trường Việt Nam và thị trường M&A sẽ thuận lợi hơn.http://thanhlapdoanhnghieptrongoi.com/dich-vu-thanh-lap-cong-ty-100-von-nuoc-ngoai

Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) được nhận định sẽ có tác động lớn đến kinh tế vĩ mô, tăng trưởng kinh tế, tới từng doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Với bài học từ WTO, cần phải có sự chuẩn bị thật kỹ để tận dụng được những cơ hội mà TPP mang lại. TS. Nguyễn Đức Thành, Viện trưởng Viện Nghiên cứu kinh tế và chính sách (VEPR) nêu quan điểm.

Kịch bản cho Việt Nam
- VEPR vừa công bố Báo cáo nghiên cứu về đánh giá tác động của TPP đến Việt Nam. Xin ông cho biết những kết luận chính của bản nghiên cứu là gì?

- Nghiên cứu của chúng tôi đã chỉ ra 6 tác động lớn nhất của TPP vào nền kinh tế Việt Nam.

Thứ nhất, nhập khẩu gia tăng trong khi xuất khẩu có xu hướng giảm.

Thứ hai, khi TPP được thực thi, các dòng thuế quan sẽ giảm dần về 0% khiến doanh thu về thuế giảm.

Thứ ba, việc tham gia TPP không chỉ đòi hỏi các nước cắt giảm các hàng rào thuế quan, mà còn đòi hỏi cắt giảm hàng rào phi thuế quan như chi phí vận chuyển, thủ tục chờ đợi nhập khẩu...

Thứ tư, Việt Nam sẽ không còn lợi thế về lao động giá rẻ, khi nhu cầu về lao động có kỹ năng tăng lên, và không thể duy trì được tăng trưởng kinh tế trong nước giống như trường hợp của Trung Quốc hiện nay. Sự dịch chuyển tự do của lao động không chỉ trong nước mà cả giữa các nước, đầu tư mạnh vào giáo dục.

Thứ năm, các nước sẽ có xu hướng áp dụng các hàng rào kỹ thuật thay thế, để bảo vệ các ngành sản xuất nội địa của mình. Trong bối cảnh chất lượng các sản phẩm của Việt Nam chưa cao, vấn đề này sẽ hạn chế xuất khẩu.

Thứ sáu, với những ưu đãi khi gia nhập TPP, đầu tư của Việt Nam sẽ tăng mạnh với sự gia tăng của các dòng thương mại, các nước trong khối sẽ tăng cường đầu tư trực tiếp vào Việt Nam.

- Vậy kịch bản nào cho nền kinh tế Việt Nam sau TPP, thưa ông?

- Đối với toàn bộ nền kinh tế, trong hầu hết các kịch bản mô phỏng sử dụng mô hình GE, Việt Nam là nước có được mức thay đổi GDP lớn nhất tính theo %.

Tuy nhiên, tác động từ Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC) chỉ ở mức nhỏ, trong khi ảnh hưởng của TPP lên nền kinh tế là lớn hơn nhiều lần.

Về đầu tư, mức tăng đầu tư của Việt Nam là ấn tượng nhất trong các nước, xấp xỉ mức tăng của Nhật Bản và gần gấp đôi Australia, Malaysia và Mỹ (tính theo giá trị).

Trong khi đó, nhóm các nước nằm ngoài AEC và TPP sẽ bị suy giảm đầu tư, đặc biệt là Trung Quốc và EU.

TS. Nguyễn Đức Thành, Viện trưởng VEPR.

Trong các kịch bản đánh giá tác động khi TPP có hiệu lực, kết quả mô phỏng cho thấy, thương mại Việt Nam với các nước TPP tăng lên, còn đối với các nước ngoài TPP, lại có xu hướng tăng nhập khẩu và giảm nhẹ xuất khẩu.

Không nên quá tự mãn
- Bên cạnh triển vọng cho nền kinh tế, TPP cũng tiềm ẩn những rủi ro?
- Trước đây, Việt Nam gia nhập WTO đã từng nhận được rất nhiều kỳ vọng. Xuất khẩu và đầu tư nước ngoài tăng trưởng mạnh mẽ, nhưng nguồn vốn lớn ồ ạt đổ vào Việt Nam đi kèm với chính sách tiền tệ thiếu kinh nghiệm, đã góp phần thổi phồng bong bóng bất động sản, và khiến lạm phát hai chữ số trở lại những năm 2008-2011.
Sự phụ thuộc lớn của Việt Nam vào nhập khẩu và đầu tư nước ngoài và những yếu kém nội tại kéo dài giai đoạn hậu WTO, đã gióng lên hồi chuông rằng, Việt Nam không nên quá tự mãn với việc ký kết những FTA đầy hứa hẹn như TPP, hay ở mức độ thấp hơn như AEC.
Hiện nay, TPP đang được đàm phán rất nhanh, nếu không chuẩn bị kỹ, những lợi thế và bất lợi của TPP sẽ đan xen vào nhau, dẫn đến những mất kiểm soát.
Khi TPP được ký kết và thực thi, những ngành kém lợi thế, sức cạnh tranh yếu sẽ bị thiệt hại ở nhiều mức độ khác nhau. Đặc biệt với các ngành chăn nuôi, lâm nghiệp, sản phẩm gỗ, khai khoáng, công nghiệp.
Khi TPP được thực thi, các dòng thuế quan sẽ giảm dần về 0% khiến doanh thu về thuế giảm. Điều này ảnh hưởng đến nguồn thu ngân sách, khiến cho Chính phủ có thể tìm cách bù đắp nguồn thâm hụt nhằm giữ ổn định ngân sách.
Tuy nhiên, một số chính sách có thể cản trở nỗ lực hồi phục nền kinh tế, tăng khả năng xảy ra bất ổn định kinh tế vĩ mô.

- Theo ông, Việt Nam cần có những chính sách gì để đối phó với những tác động xấu từ TPP?

- Việc thực hiện theo các cam kết trong TPP đòi hỏi những thay đổi về chính sách và pháp luật trong nước. Việt Nam cần có những chính sách hỗ trợ pháp lý để thúc đẩy phát triển những ngành có lợi thế so sánh.

Với những ngành sẽ được lợi sau khi TPP có hiệu lực, như: dệt may, thủy sản, nông sản... cần chủ động các nhân tố lao động, vốn, đất đai và các tài nguyên khác. Với các ngành kém được lợi thế như chăn nuôi, lâm nghiệp, công nghiệp... cần tái cơ cấu để tăng năng suất, hiệu quả hơn
Nhà nước cần có những chính sách hợp lý khuyến khích sản xuất và tiêu dùng. Các chính sách nên tập trung vào chi tiêu thường xuyên.

Đặc biệt, sau khi tham gia TPP, Việt Nam cần phải điều chỉnh cả những yếu tố thương mại như những nội dung liên quan tới lao động, quyền sở hữu trí tuệ... khẳng định sự cấp thiết phải tiến hành cải cách thể chế, tự do hóa thị trường các yếu tố đầu vào như lao động, vốn, đất đai.

Để phát triển ngành công nghiệp được đánh giá là non trẻ với Việt Nam, nền kinh tế đã và đang phải “trả giá” không ít.
Để phát triển ngành công nghiệp được đánh giá là non trẻ với Việt Nam, nền kinh tế đã và đang phải “trả giá” không ít.Với dự án đầu tiên, Nhà máy Lọc dầu Dung Quất (Quảng Ngãi), đơn vị quản lý là Công ty TNHH Nhà nước một thành viên Lọc hóa dầu Bình Sơn được hưởng cơ chế thu điều tiết. Cụ thể, so với các doanh nghiệp nhập khẩu xăng - dầu, khí hóa lỏng (LPG), Công ty Bình Sơn được giảm 7% thuế nhập khẩu đối với xăng - dầu, 5% với LPG, 3% với sản phẩm hóa dầu (xăng dầu do Dung Quốc sản xuất vẫn phải nộp thuế nhập khẩu).

Mức ưu đãi này được áp dụng từ năm 2009 và sẽ kéo dài đến năm 2018. Ngoài ra, Công ty Bình Sơn còn được hưởng ưu đãi thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp là 10% trong thời gian 30 năm (nhiều hơn 15 năm so với các doanh nghiệp khác trong khu kinh tế Dung Quất); được miễn thuế bốn năm và giảm 50% số thuế phải nộp trong thời gian chín năm tiếp theo từ năm đầu tiên Công ty Bình Sơn có thu nhập chịu thuế từ dự án Nhà máy Lọc dầu Dung Quất.

Nhà máy đi vào hoạt động và đang đóng góp lớn cho ngân sách của tỉnh Quảng Ngãi. Điều này đã tạo ra một cuộc chạy đua giữa các địa phương nhằm thu hút đầu tư các dự án lọc, hóa dầu. Đến nay, cả nước đã có tám dự án lọc, hóa dầu trải dài từ Thanh Hóa đến Cần Thơ dù theo chiến lược phát triển ngành dầu khí Việt Nam tới năm 2020 (ban đầu) chỉ có ba nhà máy lọc, hóa dầu tại Quảng Ngãi, Thanh Hóa và Bà Rịa - Vũng Tàu.

Đã qua 7 năm lọc dầu Dung Quất vẫn chưa có khả năng cạnh tranh với các dự án nước ngoài. Ảnh: Trí Tín

Ngoài Nhà máy Dung Quất và một nhà máy có quy mô nhỏ có tên Cát Lái ở TP HCM đang hoạt động thì còn có thêm sáu dự án khác. Cụ thể, đó là dự án lọc dầu Nghi Sơn (Thanh Hóa), Vũng Rô (Phú Yên), Nam Vân Phong (Khánh Hòa), Nhơn Hội (Victory, Bình Định), Long Sơn (Bà Rịa - Vũng Tàu) và một dự án tại Cần Thơ.

Vấn đề là, Dung Quất đã được hưởng ưu đãi thì các dự án sau đó cũng muốn được những quyền lợi tương tự. Và không ai khác, chính các chính quyền địa phương đã tham gia cùng các chủ đầu tư “chạy” xin ưu đãi, như một cách để thu hút dự án tỉ đô về cho địa phương mình.

Đơn cử là trường hợp dự án tổ hợp lọc, hóa dầu Nhơn Hội. Thông qua chính quyền địa phương, chủ đầu tư là tập đoàn Dầu khí Thái Lan (PTT) và tập đoàn Dầu mỏ Saudi Aramco của Ảrập Saudi mong muốn Chính phủ áp dụng cơ chế ưu đãi cho dự án này như những dự án đang được triển khai tại Việt Nam. Đây được coi là một trong những điều kiện quan trọng để chủ đầu tư quyết định có thực hiện dự án hay không.

Sau nhiều tranh cãi và phản đối của các bộ ngành, cuối cùng, vào cuối năm 2014, Thủ tướng đã phê duyệt bổ sung dự án này vào quy hoạch chung phát triển ngành dầu khí Việt Nam đến năm 2025. Cùng với đó, Thủ tướng chấp thuận một số ưu đãi đầu tư mà tỉnh Bình Định và Bộ Tài chính đề xuất.

Cụ thể, dự án sẽ thuộc danh mục đặc biệt khuyến khích đầu tư và được hưởng thuế thu nhập doanh nghiệp mức 10% trong 15 năm, miễn thuế trong bốn năm đầu, giảm 50% số thuế phải nộp trong chín năm tiếp theo. Ngoài ra, dự án cũng được miễn tiền thuê đất và thuế nhập khẩu dầu thô cũng như các thiết bị, máy móc, vật tư mà trong nước chưa sản xuất... Riêng thuế xuất khẩu sản phẩm sẽ được xem xét trong giai đoạn thu xếp vốn.

Ngoài ưu đãi trực tiếp, một số địa phương có dự án lọc hóa dầu còn kiến nghị ngân sách trung ương hỗ trợ vốn giải phóng mặt bằng với số tiền lên đến hàng trăm hoặc hàng nghìn tỷ đồng mỗi dự án. Cơ sở của đề xuất này là Quyết định 126 của Thủ tướng ban hành năm 2009, quy định với các dự án lớn, có quy mô vốn trên 20.000 tỷ đồng, ở các khu kinh tế ven biển thuộc vùng có điều kiện khó khăn thì Nhà nước sẽ hỗ trợ nguồn vốn xây dựng hạ tầng.

Theo Giáo sư Nguyễn Mại, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, tổng công suất thiết kế của các dự án lọc, hóa dầu lên tới gần 65 triệu tấn mỗi năm, vượt xa nguồn cung dầu thô khai thác trong nước. Lượng khai thác dầu thô trong nước tối đa chỉ đạt khoảng 15 triệu tấn mỗi năm. Như vậy để vận hành, Việt Nam phải nhập tới 45-50 triệu tấn dầu để sản xuất ra thành phẩm. 

“Các nước đi trước chúng ta đã phải chịu rất nhiều hậu quả do phát triển công nghiệp hóa dầu: ô nhiễm môi trường, khí thải nhà kính và quan trọng là sử dụng nhiều tài nguyên đất đai... Do đó, việc phát triển công nghiệp khai khoáng, lọc hóa dầu cần ở mức độ vừa phải”, ông Mại nói.

Ở thời điểm hiện tại, trong các dự án lớn, chỉ mới có Nhà máy Lọc dầu Dung Quất đi vào hoạt động. Thế nhưng, những cái mất của nền kinh tế đã lên đến hàng chục ngàn tỉ đồng.

Theo Tiến sĩ Nguyễn Tú Anh, cái giá phải trả cho một số kết quả đáng ghi nhận mà Dung Quất tạo ra (như đã làm chủ công nghệ lọc dầu nhiên liệu, hình thành được đội ngũ cán bộ, công nhân có nghề trong lĩnh vực này) là không hề nhỏ, bao gồm chi phí trực tiếp và chi phí cơ hội.

Chi phí trực tiếp ở đây là các khoản ưu đãi, mà thực chất là những khoản thuế mà Nhà nước đáng lẽ được nhận nếu không có Dung Quất. Còn chi phí cơ hội đó là 3,5 tỷ đôla Mỹ nếu không đầu tư vào Dung Quất mà được đầu tư vào các dự án khác có lợi thế cạnh tranh hoặc những dự án có tính lan tỏa lớn như cơ sở hạ tầng thì có thể đã tác động thúc đẩy kinh tế tăng trưởng lớn hơn.

Tính toán theo số liệu đã được tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) công bố thì tổng số ưu đãi từ năm 2010-2014 mà Dung Quất nhận được khoảng 26.550 tỷ đồng (riêng năm 2014, chỉ mặt hàng xăng và dầu diesel, mức ưu đãi mà Bình Sơn nhận được không nhỏ hơn 2.900 tỷ đồng).

Theo Tiến sĩ Nguyễn Tú Anh, giả sử số ưu đãi từ nay đến năm 2018 vẫn không tăng thì trong thời kỳ 2010-2018, ưu đãi phải dành cho Dung Quất không ít hơn 2 tỷ đôla Mỹ (khoảng 43.600 tỷ đồng tính theo tỷ giá ở thời điểm này). “Nếu kéo dài đến năm 2027 thì số tiền ưu đãi phải lớn gấp nhiều lần. Và nếu Dung Quất không thể cạnh tranh mà không có ưu đãi thì chi phí để có ngành lọc, hóa dầu là con số lớn không có điểm dừng”, Tiến sĩ Nguyễn Tú Anh nhận định.

Vấn đề là, nguy cơ phải bảo hộ Dung Quất dài dài rất hiện hữu. Bởi lẽ, đã qua bảy năm nhưng Dung Quất vẫn chưa có khả năng cạnh tranh được với các dự án nước ngoài.

Theo số liệu của PVN, tính từ 2010 - thời điểm Dung Quất đi vào hoạt động đến năm 2014, doanh nghiệp này đã lỗ gần 1.050 tỷ đồng. Nếu không có ưu đãi, thì con số lỗ lũy kế năm năm vừa qua xấp xỉ 27.600 tỷ đồng. Một con số quá lớn so với túi tiền quốc gia.

Theo Thời báo Kinh tế Sài Gòn